Vi ste na: Početna
COVID-19

Da li su takozvani „faktografski“ web portali propagandni točkići u nevidljivoj mašineriji globalnog orwellijanskog „Ministarstva istine“, ili mediji za objektivnu i nezavisnu provjeru činjenične tačnosti javno iznesenih tvrdnji?

 

01.05.2021 21:00
 

Vjerovatno su mnogi čuli za Orwellovo Ministarstvo „istine“.

(https://hr.wikipedia.org/wiki/Ministarstvo_istine), 

U Orwelovom čuvenom romanu  1984 (https://hr.wikipedia.org/wiki/George_Orwell) objavljenom davne 1949. godine, autor opisuje futurističko totalitarno društvo u fiktivnoj državi zvanoj Okeanija, čije Ministarstvo „istine“ je smješteno u monumentalnom piramidalnom zdanju visokom 300 m,  sa preko 3000 kancelarija.

Ministarstvo je formalno zaduženo za pružanje informacija i kulturnih sadržaja najbrojnijem dijelu stanovništva, koje čine pripadnici obespravljenog radničkog sloja (koji se u romanu nazivaju „prolovima“). 

Međutim, stvarna uloga tog ogromnog birokratskog aparata, je u tome da služi kao propagandno oruđe režima. 

Totalitarni „informativni“ sistem iz ovog Orwellovog romana  mnogi vide ili prepoznaju kao matricu koja se priprema ili koja već vlada u današnjoj globalnoj „informativnoj“ internet i medijskoj komunikaciji (plasiranju, kontroli i cenzuri svih najvažnijih informacija). 

Ovde će biti ukazano na, u najmanju ruku, sumnjivu pojavu globalne i lokalne, neinstitucionalne, nezakonite i neovlaštene kontrole i „čekiranja“ svih informacija na netu i društvenim mrežama, koje se, širom Svijeta, provodi od strane određenih web portala, koji se samozvano bave „mjerenjem istine“, „raskrinkavanjima teorija zavjera“, „provjerom činjenica“, itd., itd. 

Iako se predstavljaju kao nezavisni, čini se da gotovo svi, ili velika većina, ovih navodnih istraživača istine, imaju inostrane, uglavnom globalne finansijere, što, samo po sebi, već baca sjenku sumnje na njihovu objektivnost i nepristrasnost. 

Finansiranje, predmeti provjera i mete 

Čini se da su njihovi finansijeri ili donatori najčešće američkog i zapadno-evropskog porijekla (vlade i ambasade, ili njihove organizacije i udruženja, ili neke od globalnih društvenih mreža poput Facebooka i Googla), što neki od njih i otvoreno navode na svojim web stranicama. 

Osim sličnih izvora finansiranja, čini se da su im zajedničke još najmanje dvije bitne karakteristike, koje takođe mogu dovesti u pitanje njihov kredibilitet, a to su: 

  1. da, izgleda, nikada ne provjeravaju istinitost javnih tvrdnji koje se, o bilo čemu, plasiraju od strane njihovih finansijera, niti od SZO, globalnih finansijskih, informatičkih, bioloških i tehnoloških korporacija, posebno farmaceutskih (u kojima bi, vjerovatno, imali najviše materijala za svoja istraživanja činjenica i mjerenja istine), 
  1. da najveće mete njihovih ukupnih aktivnosti čine pojedinci, organizacije, stručnjaci, političari, i svi drugi koji, na bilo koji način, kritikuju „zvanične“, ili iznose drugačije, vijesti, informacije i činjenice povodom navodne Covid pandemiju (pri čemu od kritika naročito brane tvrdnje zvaničnika kojima se opravdavaju protivpravne, protivprirodne i nenaučne mjere za navodno suzbijanje te pandemije, kao što su ograničavanje ili uskraćivanje slobode kretanja, obavezno nošenje maski, i, naravno, vakcinacija kao "jedinog spasa za čovječanstvo" od ove navodne bolesti, čija smrtnost, uz sve moguće zloupotrebe pri njenom utvrđivanju, iznosi znatno manje od 1%). 

Finansiranje 

Kao primjer izvora finansiranja ovih organizacija ovde će biti prikazana američka https://www.factcheck.org/, i tri web portala sa ovih balkanskih prostora:
https://faktograf.hr
https://raskrinkavanje.ba/, i
https://www.istinomer.rs/

FactCheck.org 

Ova američka organizacija na svom sajtu, pomalo orvelovski kontradiktorno, navodi:

„Ne prihvatamo sredstva od korporacija, osim Facebooka , koji nas financira kao dio  Facebook inicijative za razotkrivanje virusnih obmana, i Googlea, koji je pružio jednokratnu pomoć za podršku našoj pokrivenosti COVID-19 2020.“ 

Slijedi citat njihovog izvještaja za 2020. godinu: 

Fiskalna godina 2020
(12 mjeseci koji završavaju 30. juna 2020)

Fondacija Annenberg: 207 632 dolara

Facebook: 323.745 dolara

Google: 100.000 dolara

Zaklada Stanton: 50.000 dolara

Pojedinačni donatori: 139.230 USD

https://www.factcheck.org/our-funding/ 

Faktograf.hr 

Faktograf se bavi i suzbijanjem dezinformacija u javnom prostoru, a od travnja 2019. dio je Facebookovog Third Party Fact Checking programa

Kako se financiramo

Pokretanje Faktografa financijski su podržali National Endowment for Democracy (NED), zaklada TechSoup i Državno tajništvo Sjedinjenih Američkih Država. Projekt Faktografa je djelomično financiran kroz potporu Veleposlanstva SAD-a u Zagrebu.

Rad Faktografa financirao se kroz projekte osvojene na natječajima NED-a, Googleovog The Digital News Initiative Innovation Funda (putem projekta Mozaik veza) i Agencije za elektroničke medije, Europske unije kroz program Europa za građane te kroz Facebookov Third Party Fact-Checker program.

Faktograf se bavi i suzbijanjem dezinformacija u javnom prostoru, a od travnja 2019. dio je Facebookovog Third Party Fact Checking programa

Ova organizacija na svojoj web stranici nije navela strukturu prihoda, ali navodi strukturu troškova, koja za 2020. godinu izgleda ovako: 

2020

UKUPNO

UKUPNO

Struktura troškova

$

%

Koordinacija i administracija

38,746.00 USD

15%

Istraživanje i proizvodnja sadržaja

171,124.00 USD

67%

Troškovi ureda i komunikacija

27,696.00 USD

11%

Online troškovi i promocija

15,336.00 USD

6%

Trošak hladnog pogona

2,600.00 USD

1%

 

Ukupno

255,502.00 USD

https://faktograf.hr/metodologija/


Raskrinkavanje.ba
 

Kako se finansiramo?

Platforma "Raskrinkavanje" je do sada finansirana uz podršku National Endowment for Democracy (NED), Ambasade Sjedinjenih Američkih Država u BiH, Centra za promociju civilnog društva (CPCD), European Endowment for Democracy (EED), Open Society foundation (OSF), Balkan Trust for Democracy (BTD) i Međunarodne mreže za provjeru činjenica (IFCN).

2020

U tekućoj 2020. godini Raskrinkavanje je podržano od NED-a sa 69.902 USD (36,33% od ukupnog budžeta) kroz projekat u kojem su podržane i partnerske organizacije u Srbiji i Crnoj Gori; Američke ambasade sa 20.000 USD (10,42% od ukupnog budžeta) kroz projekat borbe protiv dezinformacija i netačnih narativa vezanih uz geopolitičke teme; OSF-a sa 30.450 USD (15,82% od ukupnog budžeta)  kroz projekat borbe protiv dezinformacija vezanih uz predizborno medijsko izvještavanje, te od BTD-a sa 22.750 USD (11,82% od ukupnog budžeta) i IFCN-a sa 49.280 USD (25,61% od ukupnog budžeta) kroz projekte koji se bave analizom dezinformacija vezanih uz COVID-19 pandemiju.

Struktura finansiranja je sljedeća:

  • Koordinacija i administracija - 41.430 USD
  • Troškovi kancelarije i komunikacija - 8.532 USD
  • Istraživanje i proizvodnja sadržaja - 106.620 USD
  • Troškovi treninga - 7.050 USD
  • Online troškovi i promocija - 28.750 USD
  • Total: 192.382 USD

https://raskrinkavanje.ba/o-raskrinkavanju
 

Istinomer.rs 

Ko stoji iza nas? Ko nas plaća? 

Istinomer je u julu 2020. godine postao zvaničan partner Fejsbuku u suzbijanju dezinformacija na ovoj društvenoj mreži. Saradnja je uređena ugovorom, i sredstva koja Istinomer obezbedi ovim putem se koriste sa ciljem ostvarivanja samoodrživosti.

Rad Istinomera su kroz dodeljene grantove tokom 2020. godine podržali češko ministarstvo spoljnih poslova u okviru programa Transition (21.805 EUR), Internews u okviru Engaging Content Grant programa (14.108 USD), kao i Fondacija za otvoreno društvo (1.267.248 RSD). Istinomer je kao partner organizaciji Centar za samostalan život učestvovao na projektu „Radi kao što govoriš, zajedno sa osobama sa invaliditetom“ koji je podržao USAID (5.000 USD).  Za inovaciju u fektčekingu, Istinomer su podržali Međunarodna mreža fektčekera i Fejsbukov projekat za novinarstvo (49.971 USD). 

Tokom 2019. godine češko ministarstva spoljnih poslova podržalo je projekat Istinomera u iznosu od 34.420 EUR, kao i Internews (9.955 USD). Za finansiranje Istinomera korišćen je i deo institucionalnog granta dodeljenog Crti, koji je odobrio Fond braće Rokfeler – u iznosu od 9.000 USD.

https://www.istinomer.rs/

 

0 0